به گزارش مرز اقتصاد
مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان یزد با اعلام تغییر ریل در سیاستهای معدنی استان، از انعقاد تفاهمنامهای بیستساله برای ساخت جادههای معدنی با هشت درصد حقوق دولتی و اجرای طرحهای هوشمندسازی برای مقابله با قاچاق سوخت و خامفروشی خبر داد.
مدیرکل صمت یزد با تأکید بر ضرورت اصلاح زنجیره تأمین، از وصول سههزار و دویست میلیارد تومان حقوق دولتی خبر داد و اعلام کرد با تفاهمی راهبردی، هشت درصد از این درآمد به توسعه زیرساختهای جادهای اختصاص یافته که تاکنون منجر به آسفالت بیش از هفتاد کیلومتر مسیرهای معدنی شده است. وی با اشاره به اجرای طرح هوشمندسازی حمل بار در چهل معدن بزرگ استان، تصریح کرد که با اتصال این واحدها به سامانه نظارتی، امکان پایش دقیق ترددها، کنترل قاچاق سوخت و پیشگیری از تخریب جادهها با استفاده از فناوریهای نوین فراهم شده است.
در حوزه خودرو، صادقیان با بیان خلأهای قانونی موجود، مسئولیت وزارت صمت تا پیش از تحویل خودرو را محدود دانسته و خواستار اصلاحات حقوقی برای پاسخگویی مستقیم خودروسازان شد؛ او همچنین بر لزوم عبور از تولیدات بنزینی و برنامهریزی برای زیرساختهای خودروهای برقی جهت همگامی با کلاس جهانی صنعت خودروسازی تأکید ویژه کرد. در بحث ساماندهی مجوزها نیز با اجرای طرح پایش دقیق، پروانههای فعالیت واحدهایی که بدون داشتن امکانات واقعی تولید، سهمیه مواد اولیه دریافت میکردند، شناسایی و برای جلوگیری از انحراف سهمیهها در مسیر تعلیق یا ابطال قرار گرفتند.
او وضعیت ابرتورم را حاصل فشار تحریمها دانست و راهحل برونرفت از آن را در اولویتدهی به تولید، تقویت صادرات و بازگشت ارز حاصل از صادرات به چرخه اقتصاد تعریف کرد که میتواند بهمرور توازن ارزی را برقرار کرده و ثبات را به بازارهای صنعتی بازگرداند. وی همچنین از سیاست انتقال سنگشکنها به محل استخراج معادن دفاع کرد و افزود با ارائه مشوقهای مالی، واحدهای معدنی ملزم شدهاند باطلهها را در مبدأ جدا کرده تا علاوه بر کاهش هزینههای سنگین حمل، از آلودگیهای زیستمحیطی و تخریب جادههای استان جلوگیری شود.
در حوزه بازرسی و نظارت، دوازده هزار و پانصد مورد بازدید منجر به تشکیل هزار و هشتصد و شصت و چهار پرونده تخلف به ارزش سیصد و نود میلیارد تومان شده که نشاندهنده عزم جدی برای شفافیت است؛ همچنین وی از تشکیل پروندههای انتظامی برای مسئولان فنی کوتاهیکننده در ایمنی معادن خبر داد. مدیرکل صمت با تأکید بر خوشنامی بازرگانان یزدی، تصریح کرد که با هرگونه سوءاستفاده از کارتهای بازرگانی برخورد میشود تا اعتبار تجاری استان که در دوران سخت جنگ و تحریم شکل گرفته، خدشهدار نشود.
صادقیان آینده صنعت یزد را با وجود فشارهای انرژی روشن ارزیابی کرد و افزود با افزایش قیمت انرژی به ارقام واقعی، تولیدکنندگان ناچار به ارتقای بهرهوری و فناوری خواهند بود تا بتوانند با رقبای جهانی بهویژه در بازار سرامیک و فولاد رقابت کنند. وی در پایان به وضعیت معادن راکد اشاره کرد و گفت با درخواستهای تعطیلی موقت مشروط موافقت شده تا معدنداران فرصت بازسازی بازار و اصلاح ساختار مالی را داشته باشند و از تعطیلی دائمی معادن که سرمایههای ملی محسوب میشوند، جلوگیری گردد.
واکاوی و تحلیل فنی عملکرد صمت یزد
محور اول: زیرساختهای معدنی و حقوق دولتی
صادقیان با اتخاذ رویکردی جسورانه در تفکیک حقوق دولتی، تفاهمنامهای بیستساله برای ساخت جادههای معدنی امضا کرده است که تغییری بنیادین در توزیع عواید معدنی محسوب میشود. این اقدام نشاندهنده گذار از نگاه سنتی به معادن و حرکت به سوی مدلهای توسعهمحور است که در آن سهم مردم از عواید معادن در قالب زیرساختهای پایدار بازتولید میشود.
تخصیص هشت درصد از درآمدهای حقوق دولتی، به معنای تزریق نقدینگی مستقیم به شریانهای حیاتی حملونقل استان است که علاوه بر تسهیل تولید، هزینههای استهلاک ماشینآلات را برای معدنکاران به شدت کاهش میدهد. این تفاهمنامه میتواند الگو و نقشه راهی برای سایر استانهای معدنی باشد که با معضل جادههای غیراستاندارد دستوپنج نرم میکنند.
علاوه بر این، سختگیری در وصول مطالبات دولتی و الزام معادن به ایفای مسئولیتهای اجتماعی، در این تحلیل حاکی از تغییر توازن قدرت به نفع دولت و مردم در برابر بهرهبرداران بزرگ معدنی است. این مدل حکمرانی، پایداری فعالیتهای معدنی را در بلندمدت تضمین کرده و از تبدیل شدن معادن به جزیرههای منفک از توسعه منطقه جلوگیری میکند.
محور دوم: هوشمندسازی و نظارت دیجیتال
اجرای طرح هوشمندسازی حمل بار در چهل معدن، گامی بزرگ در جهت شفافسازی زنجیره ارزش مواد معدنی است که پیشتر در فضای خاکستری و غیرقابلرصد انجام میشد. اتصال این معادن به سامانه نظارتی، نهتنها از قاچاق سوخت یارانهای جلوگیری میکند، بلکه با حذف واسطههای غیرضروری و کاهش حملونقلهای کاذب، بهرهوری کلی زنجیره تولید را افزایش میدهد.
استفاده از هوش مصنوعی در پایش حمل بار، تحولی فناورانه در مدیریت صنعتی استان است که میتواند بهعنوان دیتابیس دقیق برای برنامهریزیهای کلان استانی مورد استفاده قرار گیرد. این فناوری، ابزاری قدرتمند در دست مدیران است تا با تکیه بر اعداد واقعی (نه گزارشهای شفاهی)، سیاستگذاریهای دقیقی برای توسعه یا محدودسازی فعالیتها اتخاذ کنند.
این رویکرد نشان میدهد که صمت یزد به درک درستی از دادهمحور بودن مدیریت رسیده است؛ جایگزینی نظارت انسانی با پلتفرمهای دیجیتال، خطای محاسباتی و فساد احتمالی را به حداقل رسانده و بستری امن برای فعالان اقتصادی که در چارچوب قانون عمل میکنند، ایجاد کرده است.
محور سوم: زیستبومگرایی و فرآوری در مبدأ
انتقال سنگشکنها به محل معادن و الزام به تفکیک باطلهها در مبدأ، مصداق بارزِ «صنعت محیطزیستمحور» است که نهتنها هزینههای تولید را کاهش میدهد، بلکه باری عظیم از دوشِ جادهها و سلامت عمومی برمیدارد. این سیاست که با مشوقهای مالی همراه شده، فشارِ ناشی از آلودگی گردوغبار را در شهرهای بزرگ استان به طرز چشمگیری کاهش میدهد.
الزام معادن به رعایت ملاحظات محیطزیستی، نشاندهنده ارتقای فرهنگ سازمانی در اداره صمت است که دیگر تولید را به قیمت نابودی منابع آب و خاک نمیپذیرد. این تغییر استراتژیک، با حمایت از طرحهای زیرزمینی شدن معادن و رعایت اصول احیا، تضمین میکند که آیندگان نیز از این منابع بهرهمند خواهند بود.
شفافسازی پروندههای آلایندگی و پیگیری حقوقی آنها، پیامی روشن به صاحبان صنایع بزرگ است که دیگر آلودگی محیطزیست هزینهای ندارد؛ بلکه این هزینه باید در پروژههای توسعهای و زیرساختی استان جبران شود. این مدل، عدالت زیستمحیطی را با منافع اقتصادی به هم پیوند میدهد.
محور چهارم: پالایش مجوزها و انضباط مالی
پالایشِ چهار هزار و نود و سه جواز تأسیس و برخورد با شرکتهای کاغذی، نشان از پاکسازیِ سیستم از سوداگرانی دارد که با جعل عنوان تولید، منابع ملی را به یغما میبردند. این اقدام جراحیگونه، باعث آزاد شدن سهمیههای مواد اولیه و اختصاص آن به واحدهای تولیدی واقعی میشود که چرخ صنعت را میچرخانند.
نظارت بر کارتهای بازرگانی و برخورد با تخلفات، از اعتبار بازرگانان شریف یزدی صیانت میکند؛ اقدامی که برای حفظ جایگاه تجارت استان در عرصه ملی و بینالمللی حیاتی است. این انضباط مالی، باعث میشود فضای کسبوکار برای سرمایهگذار واقعی امنتر و برای سودجویان ناامن شود.
تأکید بر نقشِ مسئولان فنی معادن و تشکیل پروندههای انتظامی برای متخلفان، نشان میدهد که مدیریت جدید صمت بهدنبال مسئولیتپذیریِ حداکثری است. این یعنی عصرِ “مدیریت از راه دور” برای پروژههای صنعتی و معدنی پایان یافته و نظارتِ میدانی، اولویتِ اول است.
محورپنجم: توسعه صادرات و آیندهنگری اقتصادی
تحلیل سخنان صادقیان درباره رقابت جهانی و پایانِ عصرِ انرژی ارزان، نشاندهنده یک واقعگرایی تلخ اما ضروری است؛ تولیدکنندگان یزدی برای بقا در بازار جهانی سرامیک و فولاد، راهی جز ارتقای فناوری ندارند. این تغییر رویکرد از «تولید ارزان» به «تولید باکیفیت»، تنها راهِ تضمینِ پایداریِ صنایع استان در دهه آینده است.
تأکید بر صادراتِ محصولات فرآوریشده به جای خامفروشی، نقطه عطفی در نگاه صادراتی استان است که به نفعِ ارزشافزوده ملی عمل میکند. این استراتژی، زنجیرههای تولیدیِ ناقصِ یزد را کامل کرده و بازارهای صادراتی را از خریدارانِ موادِ خام به مشتریانِ محصولاتِ نهایی تبدیل میکند.
آیندهنگری نسبت به خودروهای برقی و آمادگی برای پذیرش تکنولوژیهای نوظهور، نشان میدهد که این اداره کل در تلهٔ تکنولوژیهای قدیمی گرفتار نشده است. یزد با اتکا به نیروی انسانی متخصص و زیرساختهای قوی خود، در حالِ آمادهسازی برای ورود به عصر جدیدِ صنعتی است.
جمعبندی جامع
سیاستهای اعلامشده توسط مدیرکل صمت یزد، بیانگر گذار از مدیریتِ منفعل به حکمرانیِ فعال و فناورانه است. پیشرفته و مدیریتِ مدرن، پیشروِ اقتصادِ صنعتیِ کشور باقی خواهد ماند.